Optimism (OP) là gì? Layer 2 hàng đầu của Ethereum

Trong bối cảnh Ethereum đang đối mặt với bài toán mở rộng, các giải pháp Layer 2 (L2) như Optimism đã trở thành tâm điểm. Với sự hậu thuẫn từ chính Vitalik Buterin – nhà sáng lập Ethereum – Optimism nổi bật nhờ khả năng cải thiện hiệu suất mạng lưới, giảm chi phí mà vẫn đảm bảo độ an toàn vốn có của Ethereum.

Giới thiệu tổng quan về Optimism

Optimism là một giải pháp mở rộng Layer 2 cho Ethereum, sử dụng công nghệ Optimistic Rollups nhằm giảm phí giao dịch và tăng thông lượng mà không ảnh hưởng đến tính bảo mật và phân quyền của Ethereum. Dự án được phát triển bởi Optimism Foundation – một tổ chức phi lợi nhuận với mục tiêu hỗ trợ Ethereum mở rộng quy mô một cách bền vững. Ra đời từ năm 2019, Optimism đã trở thành một trong những Layer 2 phổ biến nhất trong hệ sinh thái Ethereum, cạnh tranh trực tiếp với Arbitrum và zkSync.

Optimism hoạt động như thế nào?

Optimistic Rollups là gì?

Optimistic Rollups là một giải pháp giúp “cuộn” (roll-up) nhiều giao dịch lại thành một gói duy nhất để gửi lên Ethereum. Trong đó:

• Giao dịch được xử lý trên Layer 2 (Optimism), sau đó được “gói” và gửi bằng chứng lên Layer 1 (Ethereum).

• Không giống zkRollups (cần bằng chứng mật mã), Optimism giả định rằng mọi giao dịch đều hợp lệ (optimistic – lạc quan), và chỉ kiểm tra khi có ai đó gửi bằng chứng gian lận (fraud proof). Điều này giúp Optimism giảm chi phí gas rất nhiều so với giao dịch trực tiếp trên Ethereum.

Kiến trúc Bedrock – nền tảng của OP Stack

Vào tháng 6/2023, Optimism ra mắt bản nâng cấp Bedrock, cải thiện đáng kể hiệu năng và bảo mật:

• Giảm chi phí gas lên đến 40%

• Rút tiền về Ethereum nhanh hơn (giảm thời gian thử thách từ 7 ngày xuống 1 ngày trong tương lai)

• Tương thích EVM gần như tuyệt đối, giúp triển khai dApp dễ dàng

Bedrock là viên gạch nền đầu tiên của OP Stack – bộ công cụ nguồn mở cho phép xây dựng các blockchain Layer 2 tương thích Ethereum.

OP Stack và hệ sinh thái Superchain

OP Stack là bộ công nghệ mô-đun do Optimism phát triển, cho phép bất kỳ ai cũng có thể xây dựng blockchain Layer 2 tương thích Ethereum dễ dàng – ví dụ như Coinbase đã dùng OP Stack để xây dựng Base.

Từ OP Stack, khái niệm Superchain được hình thành: tập hợp nhiều blockchain Layer 2 chạy song song, chia sẻ bảo mật, cơ sở hạ tầng và thanh khoản.

Các dự án tiêu biểu trong hệ sinh thái OP Stack:

• Base – Layer 2 do Coinbase phát triển

• Zora Network – tập trung vào NFT

• PGN (Public Goods Network) – mạng lưới tài trợ cho hàng hóa công cộng

• Mode Network, Aevo, Lyra…

Superchain hứa hẹn tạo ra một “vũ trụ mở rộng” thống nhất giúp tối ưu tài nguyên và tương tác giữa các Layer 2.

Tham khảo: Uniswap là gì?

Thông tin chi tiết về token OP

Tokenomics của OP

• Ký hiệu: OP

• Tổng cung tối đa: 4.294.967.296 OP

• Lưu hành hiện tại: khoảng 1,2 tỷ OP (tính đến tháng 5/2025)

• Phân bổ:

  • 19% Airdrop cho cộng đồng

  • 20% Quỹ hệ sinh thái

  • 17% dành cho nhà đầu tư

  • 19% cho những người đóng góp cốt lõi

  • 25% thuộc về Optimism Collective

Mục tiêu của token OP

• Quản trị hệ sinh thái thông qua Optimism Collective

• Tài trợ cho các dự án công nghệ công cộng (public goods)

• Khuyến khích sự tham gia vào hệ sinh thái (qua airdrop, farming, grants…)

Optimism Collective – Tổ chức quản trị phi tập trung

Optimism không chỉ là một công nghệ, mà còn là một cộng đồng tự quản lý thông qua mô hình Optimism Collective. Nó bao gồm:

• Token House – do người nắm giữ OP điều hành (bầu chọn, tài trợ…)

• Citizens’ House – đại diện cộng đồng phi kỹ thuật, giúp phân bổ quỹ cho các sáng kiến công ích

Mô hình này hướng tới một xã hội Web3 bền vững, công bằng hơn, trong đó các công nghệ công cộng được tài trợ đúng cách.

Các đợt airdrop OP:

Optimism đã tổ chức nhiều đợt airdrop cho người dùng Ethereum và các dự án có đóng góp tích cực:

• Airdrop #1 (6/2022): 5% tổng cung (~214 triệu OP)

• Airdrop #2 (2/2023): 11 triệu OP cho người tham gia DAO, tài trợ công nghệ công

• Các đợt airdrop khác được công bố không định kỳ

Airdrop là một phần quan trọng trong chiến lược phát triển cộng đồng và phân quyền của Optimism

Tham khảo: Có nên đầu tư vào PEPE Coin không?

Tiềm năng và rủi ro khi đầu tư vào OP

Tiềm năng:

• Được hậu thuẫn bởi nhiều VC lớn: Paradigm, Andreessen Horowitz, Coinbase…

• Cộng đồng phát triển mạnh, đã có hơn 1.000 dApp chạy trên Optimism

• Hạ tầng công nghệ vững chắc (Bedrock, OP Stack), mở đường cho Superchain

• Tích hợp dễ dàng với Ethereum, mang tính tương lai cao

Rủi ro:

• Cạnh tranh gay gắt từ các Layer 2 khác (Arbitrum, zkSync Era, StarkNet…)

• Rủi ro quản trị và bảo mật từ mô hình Rollup vẫn đang trong giai đoạn phát triển

• Phân phối token OP còn khá tập trung, gây lo ngại về kiểm soát

So sánh Optimism với các Layer 2 khác

Optimism là một trong những Layer 2 tiềm năng nhất của Ethereum hiện tại, không chỉ nhờ công nghệ tối ưu chi phí mà còn nhờ tầm nhìn xây dựng một “siêu chuỗi” phi tập trung với OP Stack và Superchain. Đồng OP không chỉ là token quản trị mà còn là chìa khóa mở ra hệ sinh thái Layer 2 mở rộng, linh hoạt và bền vững trong Web3. Tuy nhiên, Theo BITGP nhà đầu tư cần cân nhắc kỹ các rủi ro về công nghệ và cạnh tranh, đồng thời theo dõi sát các đợt airdrop và cập nhật từ Optimism Collective.